Correct gebruik van de Juwel interne filters
- Categorie: Techniek
- Hobbykwekers
- Hits: 8797
Door Jan Altink
Over de opbouw en werking van de Juwel interne filters bestaan veel misverstanden heb ik gemerkt, dus bij deze wat uitleg, met plaatjes!
De volgende tekst geldt voor alle modellen interne filters van Juwel, behalve die in de Rekord60. Dat is een afwijkend (compacter) model waarbij de sponzen "op zijn kant" worden geplaatst.
Op deze afbeelding zie je een complete filter-unit met 4 sponzen (de feitelijke filters: 2 grove bovenin, 2 fijne onderin), de pomp die het watertransport verzorgt, en een verwarming.
Hier kan je duidelijk zien dat de filter van boven naar beneden werkt: rood is de instroom, blauw is de uitstroom. De sleuven aan de bovenkant laten water van de oppervlakte in, en de sleuven aan de vrije zijkant laten water dieper in de bak binnen. Dit laatste moet achter het tussenschot omhoog, over het tussenschot heen, en dan (net als het van de oppervlakte instromende water) van boven naar beneden door alle filterlagen heen, voordat het bij de pomp komt en weer terug het aquarium in gaat. Er is dus waterinname zowel aan het oppervlak als bij de bodemzone.
Het deksel op de filterbak heeft een tweeledige functie; het voorkomt alggroei in de filterbak en het zorgt ervoor dat vissen niet in de filterbak kunnen springen.
Bij deze tekening zie je ook weer rood de instroom en blauw de uitstroom aangegeven. Op deze afbeelding wordt een kortere (lagere) filterbak getoond, met 3 sponzen (2 grove bovenin, 1 fijne onderin) en ook weer de pomp en een verwarming.
Je kunt nu zien dat een deel van het water, na door de bovenste filtersponzen te zijn gegaan, via een gat in het tussenschot (een spoelpoort) via de pomp terug de bak in gaat. Het resterende deel gaat ook nog door de onderste spons of sponzen en dan via de onderste spoelpoort en de pomp terug de bak in.De reden hiervoor is, dat grove sponzen een hogere doorlaatsnelheid hebben dan fijne sponzen, maar ook dat er in de fijne sponzen andere bacteriën aan het werk zijn. Op deze manier wordt de doorstroomsnelheid van het water (oftewel het te verwerken volume per tijdseenheid) gereduceerd, zodat de bacteriën hun werk goed kunnen doen.
Helemaal bovenin wordt een wit filtervlies gelegd dat als taak heeft om het fijne zweefvuil uit te filteren, maar vooral om te voorkomen dat er vuil diep in de bovenste (grove) sponzen wordt getrokken. Uiteraard slaat dit witte vliesfilter snel dicht en het dient dan ook met elke wekelijkse waterverversing te worden gecontroleerd, en zonodig uitgespoeld of vervangen. Eén of twee keer uitspoelen wil nog, daarna is het vlies teveel vervilt en moet het vervangen worden. Je kunt evt. ook een (dun!) laagje witte perlonwatten bovenin doen en dat gewoon elke week weggooien.
Hiernaast de afbeelding van een Juwel filterbak, waarop duidelijk de opbouw met de witte sponzentrekkers te zien is. Dit werkt perfect: de sponzen zijn nu zonder veel poespas uit de filterbak te halen en doordat je niet in de sponzen hoeft te knijpen om ze eruit te halen scheelt het ook een stuk in de vuiligheid die in je bak komt. Verder een vulling met o.a. een Nitrietfilterspons (groen) en Koolstofspons (zwart).
Speciale filtersponzen worden altijd in het bovenste compartiment gebruikt, in plaats van 1 van de grove sponzen.
De tekening hiervóór toont het oude systeem, met de losse roostertjes. Werkt ook goed, maar is minder handig, omdat je dan met je arm in de filterbak moet reiken om de onderste spons of sponzen eruit te krijgen, wat nogal een gehannes kan zijn.
Voor het reguliere onderhoud is het volgende nog van belang:
Bij de wekelijkse waterverversing zoals al eerder gesteld het bovenste filtervlies controleren en zonodig uitspoelen of vervangen. Daarnaast dienen om de zoveel weken of maanden (uiteraard afhankelijk van de belasting van het filter) de sponzen uitgespoeld te worden. Niet vervangen, dat doe je pas als ze uit elkaar vallen. Maar wel uitgespoeld, om de erin opgeslagen vuiligheid te lossen. En, als het nodig is dat je de sponzen uitspoelt, mag je aannemen dat het ook nodig zal zijn om de pomp te reinigen. Neem die dan uit elkaar, haal de impeller (dat is het magneet-deel met het vinnetje eraan) uit het pomphuis en maak alle onderdelen goed schoon. Een oude tandenborstel en wat flos-borsteltjes van de drogist, bedoelt voor dragers van een beugel werken hier heel handig.
Onder de sponzen (dus helemaal onderin de filterbak) verzameld zich na verloop van tijd een laag droesem, zijnde het "spijsverteringsafval" van de bacteriën die in de sponzen wonen en vuil wat door de sponzen heen werd getrokken, wanneer je ze niet op tijd hebt uitgespoeld.Deze drab zit ook onderin achter het tussenschot.
Dus: wanneer je je filtersponzen gaat uitspoelen, haal je de pomp, de verwarming en alle sponzen eruit, en dan kan je met een eindje slang (zonder aanzuigkorf) en een emmer de filterbak schoonzuigen. Steek de slang eerst in het voorcompartiment (het grote deel) en hevel daar de bodem zo goed mogelijk af. Niet schrikken van de zooi!Vervolgens steek je de slang steeds in één van de drie gaten van het gedeelte achter het tussenschot en herhaal je de oefening.Pas daarna de rest van de bak gaan afhevelen.
Waarom in deze volgorde? Het voorste deel van de filterbak kan door het dalen van het waterpeil droog komen te staan. Het gedeelte achter het tussenschot heeft onderaan aan de zijkant nog sleuven waardoor water binnenkomt.Doe je eerst het aquarium, dan staat het peil misschien al te laag om nog een hevel te starten vanuit de filterbak.
Het "droesemwater" is overigens perfect spul om je kamerplanten mee te bemesten! Dus vang het op in een emmer, laat die even staan om de drab te laten bezinken, daarna giet je het merendeel van het water af en doe je de onderste twee liter of zo met de bruine zooi in een gieter en voilá: de perfecte kamerplantenmest, en nog gratis ook. Je kunt het ook gebruiken om een helemaal nagelnieuw aquarium op te starten, door wat van het spul in het filter te gieten om dat te "enten".
Van een Amerikaan hoorde ik dat hij het spul in een heel klein laagje water in een emmer laat staan, wacht tot het water volledig is verdampt (bij hem in Texas is dat waarschijnlijk in een uurtje) en de droge massa bewaard. Een deel stuurt hij per post naar zijn moeder die planten kweekt (ik geloof orchideeën), die doet er weer water bij, even doorroeren en ze heeft "instant-mest". En hijzelf gebruikt het voor het opstarten van nieuwe bakken, als bacterie-kickstart. Altijd makkelijk om achter de hand te hebben, en het kost niks.
Auteur: Jan Altink
